Artvin Çilingir

Artvin’in 9 ilçesi 7.393 km²lik dağlık alanda, kıyıdan iç kesimlere uzanan farklı yönlerde dağılıyor. Kilometrekareye 23 kişinin düştüğü bu düzen, haritadaki yakınlığın her zaman kısa yol anlamına gelmesini engelliyor. Bu yüzden çağrı ilçe adı ve açık konum alınmadan belirli bir ustaya aktarılmıyor.

Şavşat ile Murgul arasındaki 66 kilometre, ilin farklı yönlerinde bulunan iki kapının aynı bekleme süresini taşımadığını gösteriyor. Yolun eğimi, yağış, son sapak ve ustanın mevcut çıkış noktası birlikte kontrol ediliyor. Böylece “hemen geliyor” gibi teyitsiz bir söz yerine gerçek rotaya dayanan bir aralık paylaşılıyor.

Dağlık adreste kapının bulunduğu yapı da önem kazanıyor. Konut, bahçe, depo, iş yeri veya yol kenarındaki araç için farklı ekipman gerekiyor. Açık konumla birlikte kapının fotoğrafı gönderildiğinde yanlış parçayla yola çıkma ihtimali azalıyor; uzak adreste ikinci geliş gerektirebilecek eksikler daha hareket başlamadan görülüyor.

Merkez 35.710 kişiyle Artvin’in en kalabalık ilçesi oluyor, fakat çağrıları tek başına toplamıyor. Hopa’nın 27.844, Arhavi’nin 22.025 ve Borçka’nın 21.628 kişilik nüfusları kıyı ile geçiş yönlerinde güçlü halkalar oluşturuyor. Bu dağılım, her talebin Merkez’den karşılanması varsayımını geçersiz kılıyor.

Yusufeli 17.564 ve Şavşat 16.151 kişilik nüfuslarıyla iç kesimde ayrı rota ihtiyacı doğuruyor. Ardanuç 10.889, Kemalpaşa 9.263 ve Murgul 6.457 kişilik nüfuslarıyla daha küçük görünse de yol yönleri nedeniyle kendi çevrelerinde değerlendiriliyor. En yakın usta nüfus sırasına değil, gerçek ulaşım hattına göre seçiliyor.

İlçede uygun usta bulunmadığında çağrı doğrudan reddedilmiyor. Komşu çalışma yönündeki müsaitlik, kapının aciliyeti ve gerekli takım kontrol ediliyor. Başka ilçeden çıkış gerekiyorsa yol süresi arayan kişiye bildiriliyor; acil olmayan kilit değişimi veya toplu anahtar işi, yolun daha elverişli olduğu randevulu düzene alınabiliyor.

Artvin’in kıyı ve dağ koşulları, dışarıda çalışan kilitleri kapıdan bağımsız düşünmeyi zorlaştırıyor. Yağış ve nem yalnız silindire işlemiyor; ahşap ya da metal kanadın kasayla ilişkisini, kilit dilinin karşılığa oturmasını ve dış donanımın hareketini de etkiliyor. Bu nedenle teşhis telefonda tek parçaya indirgenmiyor.

Hopa, Arhavi ve Kemalpaşa yönündeki dış kapılarda nem izi sorulurken Şavşat, Yusufeli veya Ardanuç yönünde yol ile açıkta kalan giriş birlikte tarifleniyor. Anahtarın zor dönmesi halinde kapının kapalıyken mi, açıkken mi sıkıştığı öğreniliyor. Bu ayrım, kilit değişimi ile kapı ayarı ihtiyacını birbirinden ayırıyor.

İl genelinde aynı hizmetin temel tarifesi ilçe adına göre değişmiyor. Murgul’daki kapı açma, yalnız Şavşat’a 66 kilometre uzakta olduğu için farklı bir işlem sayılmıyor. Fiyatı yapılan iş, kilidin durumu ve kullanılan parça belirliyor; mesafe ise varış süresini etkiliyor. Kapsam ve olası parça, usta yola çıkmadan konuşuluyor.